Kiến thức cơ bản về FMCG, kênh GT/MT cho người mới kinh doanh: Xu hướng và Chiến lược 2026

Thị trường FMCG (Fast-Moving Consumer Goods - Hàng tiêu dùng nhanh) tại Việt Nam luôn vận động không ngừng, mang đến cả cơ hội và thách thức cho những người kinh doanh trong ngành. Trong bối cảnh kinh tế có nhiều biến động và hành vi người tiêu dùng ngày càng thay đổi, việc cập nhật kiến thức và thích ứng nhanh chóng là yếu tố then chốt để tồn tại và phát triển.

Chuyện gì đang xảy ra?

Trong 24-48 giờ qua, thị trường bán lẻ Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động đáng chú ý. Báo cáo mới nhất cho thấy doanh thu bán lẻ và dịch vụ tiêu dùng trong 5 tháng đầu năm 2026 tiếp tục duy trì đà tăng trưởng hai chữ số, ước đạt 11,2% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy sức cầu nội địa đang dần khởi sắc, đặc biệt là trong bối cảnh du lịch phục hồi mạnh mẽ. Tuy nhiên, một bức tranh phức tạp hơn được phác họa bởi báo cáo "Brand Footprint Vietnam 2025" khi chỉ ra rằng, dù có những điểm sáng về kinh tế vĩ mô, người tiêu dùng vẫn đang có xu hướng chi tiêu thận trọng và tính toán kỹ lưỡng hơn. Chi phí leo thang cho các nhu cầu thiết yếu như thực phẩm, y tế và giáo dục đã khiến ngân sách hộ gia đình bị siết chặt. Điều này dẫn đến việc hơn một nửa số thương hiệu lớn tại các đô thị trọng điểm ghi nhận sự sụt giảm về điểm tiếp cận người tiêu dùng. Song song đó, thị trường bán lẻ năm 2026 cũng đang chứng kiến sự bùng nổ của các mô hình cửa hàng tiện lợi và siêu thị mini, đồng thời thương mại điện tử tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng, nhưng không làm giảm đi sức hút của cửa hàng vật lý.

Vì sao điều này quan trọng?

Những diễn biến này có ý nghĩa quan trọng đối với toàn bộ hệ sinh thái FMCG. Tốc độ tăng trưởng bán lẻ và dịch vụ tiêu dùng phản ánh sức khỏe của nền kinh tế, ảnh hưởng trực tiếp đến doanh số của các nhà sản xuất, nhà phân phối và điểm bán lẻ. Sự thận trọng trong chi tiêu của người tiêu dùng đòi hỏi các doanh nghiệp FMCG phải có chiến lược sản phẩm, giá cả và khuyến mãi phù hợp hơn. Đồng thời, sự phát triển mạnh mẽ của các kênh bán lẻ hiện đại như siêu thị mini và cửa hàng tiện lợi, song hành cùng sự phát triển của thương mại điện tử, đang định hình lại cách thức phân phối và tiếp cận khách hàng. Điều này đặt ra yêu cầu các kênh phân phối truyền thống (GT) phải không ngừng đổi mới để cạnh tranh và thích ứng.

Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Đối với kênh GT, bao gồm các cửa hàng tạp hóa, chợ truyền thống, sự thận trọng trong chi tiêu của người tiêu dùng có thể dẫn đến việc họ ưu tiên các mặt hàng thiết yếu, có giá cả phải chăng. Các cửa hàng tạp hóa, với lợi thế về sự gần gũi, tiện lợi và khả năng đáp ứng nhu cầu nhanh chóng, vẫn giữ vai trò quan trọng, chiếm tới 75-83% doanh số thị trường bán lẻ. Tuy nhiên, để duy trì và phát triển, các tiệm tạp hóa cần có sự "thay áo mới", đầu tư vào cách bày trí khoa học, sạch sẽ và nâng cao trải nghiệm mua sắm. Các chuỗi siêu thị mini và cửa hàng tiện lợi (kênh MT) tiếp tục mở rộng, thu hút một bộ phận khách hàng tìm kiếm sự tiện lợi và trải nghiệm mua sắm hiện đại. Dù kênh MT có những ưu điểm về quản lý tập trung và dữ liệu bán hàng rõ ràng, kênh GT vẫn có lợi thế về sự phân tán và mối quan hệ cá nhân, đặc biệt ở các khu vực nông thôn. Các doanh nghiệp lớn cần cân nhắc chiến lược phân phối đa kênh, tận dụng cả GT và MT để tối đa hóa phạm vi tiếp cận và doanh số.

LYHU góc nhìn thực chiến

Với vai trò là nền tảng phân phối sỉ FMCG hàng đầu, LYHU nhận thấy rằng sự thích ứng là chìa khóa cho các điểm bán lẻ và nhà phân phối trong giai đoạn này. Các cửa hàng tạp hóa truyền thống, vốn là trụ cột của kênh GT, vẫn có tiềm năng lớn nếu biết cách làm mới mình. Việc nghiên cứu kỹ nhu cầu khách hàng địa phương, tập trung vào các mặt hàng thiết yếu có biên lợi nhuận tốt, đồng thời có thể bổ sung thêm các mặt hàng tươi sống hoặc chế biến sẵn để tăng sức cạnh tranh là điều cần thiết. Bên cạnh đó, việc ứng dụng công nghệ đơn giản như phần mềm quản lý bán hàng có thể giúp tối ưu hóa việc quản lý tồn kho, doanh thu và hạn chế thất thoát. Đối với các nhà phân phối, việc xây dựng mối quan hệ bền vững với các điểm bán GT, đồng thời tìm kiếm cơ hội hợp tác với các kênh MT mới nổi là chiến lược quan trọng. Các thương hiệu nhỏ cần tập trung vào việc xây dựng câu chuyện sản phẩm độc đáo, tìm kiếm những ngách thị trường chưa được khai thác hoặc có nhu cầu cao để tạo lợi thế cạnh tranh.

Gợi ý hành động

• Ưu tiên nhóm hàng thiết yếu: Tập trung vào các mặt hàng có nhu cầu ổn định như thực phẩm khô, đồ uống, gia vị, sản phẩm vệ sinh cá nhân và gia đình.
• Tối ưu hóa trưng bày: Sắp xếp hàng hóa khoa học, gọn gàng, nhóm các sản phẩm liên quan lại với nhau và đặt các mặt hàng bán chạy ở vị trí dễ thấy, dễ tiếp cận.
• Tăng cường tương tác với khách hàng: Xây dựng mối quan hệ thân thiện, lắng nghe nhu cầu và phản hồi của khách hàng, có thể áp dụng các chương trình khách hàng thân thiết hoặc ưu đãi nhỏ để giữ chân họ.