Xu hướng người tiêu dùng Việt Nam 2026: Thận trọng trong chi tiêu, ưu tiên chất lượng và sự minh bạch

Chào các nhà phân phối, chủ tạp hóa và chủ siêu thị mini thân mến,

Chuyện gì đang xảy ra?

Thị trường tiêu dùng Việt Nam năm 2026 đang chứng kiến một sự chuyển dịch rõ rệt trong hành vi của người tiêu dùng. Thay vì chạy theo các chương trình khuyến mãi rầm rộ hay xu hướng "mua sắm bốc đồng", người tiêu dùng hiện nay trở nên thận trọng và có trách nhiệm hơn với từng quyết định chi tiêu của mình. Các báo cáo gần đây cho thấy, có đến 57% người tiêu dùng Việt Nam đang thắt chặt chi tiêu, đặc biệt là ở các khoản không thiết yếu như quần áo, chăm sóc cá nhân và ăn uống bên ngoài . Tỷ lệ này tăng đáng kể so với năm trước, phản ánh một tâm lý chung là ưu tiên các sản phẩm có giá trị thực, độ bền cao và đáp ứng nhu cầu thiết yếu .

Xu hướng "tiết kiệm thông minh" lên ngôi, người tiêu dùng không còn dễ dàng bị cuốn vào các chiêu trò "ảo giác rẻ" hay bẫy FOMO (sợ bỏ lỡ) . Họ đặt câu hỏi nhiều hơn về chất lượng sản phẩm, nguồn gốc, độ bền và giá trị thực sự mà sản phẩm mang lại so với số tiền bỏ ra . Sự quan tâm đến các yếu tố như an toàn, truy xuất nguồn gốc, chứng nhận chất lượng và tính bền vững ngày càng tăng cao, đặc biệt là trong ngành hàng thực phẩm . Dữ liệu cho thấy, 86% người tiêu dùng sẵn sàng chi thêm từ 5% đến 10% để mua các sản phẩm xanh và có nguồn gốc rõ ràng .

Trong lĩnh vực thương mại điện tử, giá rẻ không còn là yếu tố duy nhất thu hút người mua. Chất lượng sản phẩm, uy tín thương hiệu và trải nghiệm mua sắm đáng tin cậy ngày càng được ưu tiên . Các gian hàng chính hãng (LazMall) trên sàn TMĐT ghi nhận doanh số tăng trưởng đáng kể, cho thấy người tiêu dùng, đặc biệt là giới trẻ Gen Z, sẵn sàng chờ đợi các chương trình khuyến mãi lớn để mua sắm tại các cửa hàng uy tín, đảm bảo nguồn gốc và chính sách bảo hành .

Vì sao điều này quan trọng?

Sự thay đổi này có ý nghĩa chiến lược đối với toàn bộ chuỗi cung ứng FMCG. Các nhà sản xuất và nhà phân phối cần phải hiểu rõ rằng, chiến lược tập trung vào giá rẻ hoặc các chương trình khuyến mãi ngắn hạn sẽ không còn mang lại hiệu quả bền vững. Thay vào đó, việc xây dựng niềm tin, tập trung vào chất lượng sản phẩm, tính minh bạch và giá trị lâu dài mới là chìa khóa để chinh phục người tiêu dùng năm 2026.

Đối với các nhà bán lẻ truyền thống (GT) và hiện đại (MT), đây là cơ hội để tái định vị sản phẩm và chiến lược kinh doanh. Người tiêu dùng đang tìm kiếm sự đáng tin cậy và giá trị thực, điều mà các cửa hàng tạp hóa, siêu thị mini có thể mang lại thông qua việc lựa chọn hàng hóa kỹ lưỡng và tư vấn tận tình. Các thương hiệu nhỏ, nếu tập trung vào chất lượng và câu chuyện sản phẩm rõ ràng, có thể tìm thấy chỗ đứng vững chắc trên thị trường.

Sự chuyển dịch này cũng thúc đẩy các doanh nghiệp hướng tới sản xuất và kinh doanh bền vững hơn. Các yếu tố như nguồn gốc xuất xứ, quy trình sản xuất thân thiện với môi trường, và trách nhiệm xã hội ngày càng được người tiêu dùng quan tâm, tạo áp lực cạnh tranh mới cho các thương hiệu.

Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Kênh GT (cửa hàng tạp hóa, siêu thị mini) đang đứng trước cơ hội vàng để củng cố vị thế của mình. Trong khi người tiêu dùng ngày càng tìm kiếm sự tin cậy và giá trị, các điểm bán lẻ truyền thống có lợi thế về sự gần gũi, khả năng tư vấn cá nhân hóa và cung cấp các sản phẩm thiết yếu. Việc tập trung vào các mặt hàng có nguồn gốc rõ ràng, chất lượng đảm bảo và đáp ứng nhu cầu thực tế hàng ngày sẽ giúp các cửa hàng GT thu hút và giữ chân khách hàng.

Ngược lại, các kênh bán lẻ hiện đại (MT) như chuỗi siêu thị, đại siêu thị cần có những điều chỉnh chiến lược để phù hợp hơn với xu hướng này. Việc chỉ tập trung vào đa dạng mặt hàng hoặc các chương trình giảm giá lớn có thể không còn là yếu tố quyết định. Thay vào đó, họ cần chú trọng vào việc xây dựng trải nghiệm mua sắm đáng tin cậy, cung cấp thông tin minh bạch về sản phẩm, và ưu tiên các nhãn hàng có cam kết về chất lượng và bền vững.

Các nhà phân phối cần xem xét lại danh mục sản phẩm của mình. Thay vì chỉ chạy theo số lượng, họ nên tập trung vào việc hợp tác với các thương hiệu có sản phẩm chất lượng, đáp ứng đúng nhu cầu và xu hướng hiện tại của người tiêu dùng. Các thương hiệu nhỏ, tập trung vào sản phẩm ngách hoặc có câu chuyện thương hiệu độc đáo, có thể tìm thấy cơ hội phát triển mạnh mẽ nếu tiếp cận đúng kênh và đúng thông điệp.

LYHU góc nhìn thực chiến

Tại LYHU, chúng tôi nhận thấy rõ ràng sự thay đổi trong tâm lý và hành vi mua sắm của người tiêu dùng Việt Nam. Để thích ứng và phát triển, các nhà phân phối và điểm bán lẻ cần có những bước đi chiến lược cụ thể:

• Ưu tiên chất lượng và nguồn gốc: Tuyệt đối không thỏa hiệp về chất lượng sản phẩm. Tập trung vào các mặt hàng có chứng nhận an toàn, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, và các thương hiệu có uy tín.
• Xây dựng niềm tin và sự minh bạch: Cung cấp thông tin đầy đủ và chính xác về sản phẩm cho khách hàng. Tư vấn chân thành, giúp khách hàng đưa ra quyết định mua sắm sáng suốt, thay vì chỉ cố gắng bán hàng.
• Đa dạng hóa nhưng có chọn lọc: Vẫn cần đa dạng mặt hàng để đáp ứng nhu cầu, nhưng phải dựa trên sự nghiên cứu kỹ lưỡng về xu hướng tiêu dùng và nhu cầu thực tế. Ưu tiên các sản phẩm thiết yếu, bền vững và có giá trị sử dụng lâu dài.
• Tận dụng kênh GT: Các cửa hàng tạp hóa, siêu thị mini có lợi thế về sự gần gũi. Hãy biến lợi thế này thành điểm bán hàng uy tín, nơi khách hàng có thể tìm thấy những sản phẩm chất lượng mà họ tin tưởng.
• Hợp tác với các thương hiệu có giá trị: Nhà phân phối nên chủ động tìm kiếm và hợp tác với các thương hiệu FMCG có cam kết về chất lượng, bền vững và câu chuyện sản phẩm ý nghĩa.

Gợi ý hành động

Dựa trên những phân tích trên, LYHU xin đưa ra 2-3 gợi ý hành động thiết thực cho các nhà phân phối và điểm bán lẻ:

• Tập trung vào nhóm hàng thiết yếu và có nguồn gốc rõ ràng: Ưu tiên nhập và trưng bày các sản phẩm lương thực, thực phẩm, đồ dùng cá nhân có chứng nhận an toàn, hữu cơ hoặc truy xuất nguồn gốc.
• Thay đổi cách trưng bày và tư vấn: Thay vì chỉ xếp hàng theo thương hiệu hoặc giá, hãy nhóm các sản phẩm theo lợi ích (ví dụ: "sản phẩm tốt cho sức khỏe", "nguyên liệu tự nhiên", "bền vững") và đào tạo nhân viên tư vấn về các yếu tố chất lượng, nguồn gốc.
• Đánh giá lại các chương trình khuyến mãi: Giảm dần sự phụ thuộc vào các chương trình giảm giá sâu. Thay vào đó, hãy tập trung vào việc xây dựng các chương trình tích điểm khách hàng thân thiết, quà tặng kèm giá trị hoặc các gói sản phẩm kết hợp mang lại lợi ích lâu dài.