Thị trường FMCG cuối 2026: Nhà phân phối và điểm bán xoay sở thế nào?

Chào các nhà phân phối, chủ tạp hóa, chủ siêu thị mini và các điểm bán lẻ truyền thống thân mến!

Trong bối cảnh thị trường B2B FMCG Việt Nam đang có những biến động và thay đổi không ngừng, đặc biệt là vào cuối năm 2026, việc nắm bắt thông tin kịp thời và có những chiến lược ứng phó phù hợp là yếu tố then chốt để tồn tại và phát triển. Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau đi sâu vào một bức tranh toàn cảnh về thị trường, tập trung vào "Góc nhà phân phối & điểm bán" để tìm ra những cơ hội và thách thức trong giai đoạn hiện tại.

Chuyện gì đang xảy ra?

Thị trường bán lẻ Việt Nam đang chứng kiến sự tăng trưởng đáng kể trong 8 tháng đầu năm 2026, với doanh thu bán lẻ hàng hóa ước đạt 3.947,6 nghìn tỷ đồng, tăng 12,8% so với cùng kỳ năm trước . Đà tăng trưởng này được thúc đẩy bởi sự cải thiện sức mua trong nước, các chính sách kích cầu tiêu dùng, quá trình hiện đại hóa hệ thống phân phối, và sự minh bạch hóa môi trường cạnh tranh thông qua kiểm soát hóa đơn, nguồn gốc hàng hóa, thương mại điện tử và nghĩa vụ thuế . Tuy nhiên, các doanh nghiệp bán lẻ vẫn phải đối mặt với những thách thức hàng đầu như rủi ro lạm phát, chi phí đầu vào và vận hành tăng, cùng áp lực từ chuỗi cung ứng và logistics . Song song đó, kênh thương mại truyền thống (GT) vẫn chiếm tỷ trọng lớn, khoảng 85% giá trị bán lẻ hàng tiêu dùng qua cửa hàng, đặc biệt ở khu vực nông thôn và vùng sâu vùng xa . Mặc dù vậy, xu hướng dịch chuyển từ chợ truyền thống sang các hệ thống bán lẻ hiện đại như siêu thị và cửa hàng tiện lợi ngày càng rõ rệt .

Một điểm đáng chú ý khác là sự thay đổi trong hành vi người tiêu dùng. Họ không chỉ quan tâm đến giá mà còn đề cao chất lượng, nguồn gốc sản phẩm, trải nghiệm mua sắm và khả năng tiếp cận hàng hóa . Điều này thúc đẩy các doanh nghiệp FMCG phải liên tục đổi mới vòng đời sản phẩm, với thời gian rút ngắn đáng kể so với trước đây .

Về phía nhà phân phối, các chính sách thuế mới áp dụng cho hộ kinh doanh cá thể đang tạo ra nhiều biến động, buộc các doanh nghiệp phải chuyển đổi mô hình phân phối và giảm sự phụ thuộc vào nhà bán lẻ truyền thống . Nền tảng số hóa cho tạp hóa như VinShop đang ngày càng phát triển, cung cấp hàng ngàn mặt hàng tiêu dùng nhanh qua ứng dụng di động và hỗ trợ các tiểu thương gia tăng thu nhập .

Vì sao điều này quan trọng?

Sự tăng trưởng của thị trường bán lẻ và sự thay đổi hành vi người tiêu dùng có tác động trực tiếp đến các nhà phân phối và điểm bán lẻ. Kênh GT, dù vẫn chiếm ưu thế, đang đối mặt với sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các kênh bán lẻ hiện đại . Các nhà phân phối cần nhận thức rõ sự thay đổi này để điều chỉnh chiến lược kinh doanh, đầu tư vào công nghệ và tối ưu hóa quy trình vận hành.

Việc người tiêu dùng ngày càng chú trọng đến trải nghiệm mua sắm đặt ra yêu cầu mới cho các điểm bán lẻ. Không chỉ đơn thuần là nơi cung cấp hàng hóa, cửa hàng vật lý còn trở thành điểm xử lý đơn online, thu thập dữ liệu khách hàng và là nơi xây dựng niềm tin thương hiệu . Điều này đòi hỏi các điểm bán phải đầu tư vào không gian trưng bày, dịch vụ khách hàng và các hoạt động marketing tại điểm bán (Trade Marketing) .

Sự biến động từ chính sách thuế cũng ảnh hưởng lớn đến hoạt động của nhà phân phối. Việc thích ứng với các quy định mới, tìm kiếm các giải pháp tài chính và công nghệ để tối ưu hóa hoạt động là điều cần thiết .

Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Kênh GT, với mạng lưới phân phối rộng khắp, tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc đưa sản phẩm đến tay người tiêu dùng, đặc biệt ở khu vực nông thôn . Tuy nhiên, kênh này đang đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ kênh MT (Modern Trade - bán lẻ hiện đại) với các chuỗi siêu thị, cửa hàng tiện lợi . Các cửa hàng tạp hóa và siêu thị mini truyền thống cần phải có những chiến lược cạnh tranh hiệu quả để không bị bỏ lại phía sau.

Các thương hiệu lớn như Masan Consumer đang đẩy mạnh chiến lược cao cấp hóa sản phẩm và tối ưu hóa kênh phân phối, bao gồm cả việc tăng cường phân phối trực tiếp và tận dụng lợi thế tích hợp với nền tảng bán lẻ hiện đại . Điều này có thể tạo áp lực cạnh tranh lên các thương hiệu nhỏ và các nhà phân phối truyền thống.

Trong khi đó, các nền tảng số hóa như VinShop đang tạo ra cơ hội mới cho các cửa hàng tạp hóa, giúp họ tiếp cận nguồn hàng đa dạng, giá cả cạnh tranh và các giải pháp công nghệ . Đây là một xu hướng tích cực giúp kênh GT nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh mới.

LYHU góc nhìn thực chiến

Với vai trò là nền tảng phân phối sỉ FMCG hàng đầu Việt Nam, LYHU nhận thấy rằng sự thích ứng và đổi mới là chìa khóa cho sự phát triển bền vững trong giai đoạn này.

Đối với điểm bán lẻ (Tạp hóa, Siêu thị mini):

• Đa dạng hóa sản phẩm: Cần nắm bắt xu hướng tiêu dùng và nhập thêm các mặt hàng mới, độc đáo, đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng, đặc biệt là các sản phẩm tiện lợi, tốt cho sức khỏe.
• Tối ưu hóa không gian trưng bày: Sắp xếp hàng hóa khoa học, bắt mắt, dễ tìm kiếm, tận dụng các vị trí "hotspot" để thu hút sự chú ý của khách hàng.
• Tích hợp công nghệ: Cân nhắc sử dụng các giải pháp quản lý bán hàng, tồn kho thông minh để nâng cao hiệu quả hoạt động.
• Nâng cao trải nghiệm khách hàng: Tạo không gian mua sắm thân thiện, cung cấp dịch vụ tư vấn nhiệt tình, và triển khai các chương trình khuyến mãi hấp dẫn.

Đối với nhà phân phối:

• Đẩy mạnh số hóa: Tận dụng các nền tảng công nghệ để quản lý đơn hàng, tồn kho, và tương tác với điểm bán một cách hiệu quả hơn.
• Xây dựng mối quan hệ bền chặt: Thường xuyên liên hệ, lắng nghe phản hồi từ các điểm bán để cập nhật xu hướng tiêu dùng và hỗ trợ kịp thời.
• Đa dạng hóa danh mục sản phẩm: Đáp ứng nhu cầu đa dạng của thị trường bằng cách nhập khẩu và phân phối các dòng sản phẩm mới, có tiềm năng tăng trưởng.
• Tối ưu hóa logistics: Nâng cao hiệu quả vận chuyển, giảm chi phí để mang lại lợi thế cạnh tranh về giá cho các điểm bán.

Cơ hội cho thương hiệu nhỏ:

• Tập trung vào thị trường ngách: Khai thác các phân khúc khách hàng chưa được các thương hiệu lớn đáp ứng đầy đủ.
• Xây dựng câu chuyện thương hiệu độc đáo: Tạo sự khác biệt bằng những câu chuyện ý nghĩa, gần gũi với người tiêu dùng.
• Tận dụng kênh bán hàng online và mạng xã hội: Tiếp cận khách hàng một cách trực tiếp và hiệu quả với chi phí thấp.

Gợi ý hành động

Để đối phó với những biến động và nắm bắt cơ hội trên thị trường FMCG, các nhà phân phối và điểm bán lẻ nên tập trung vào các hành động sau:

• Ưu tiên các nhóm hàng có biên lợi nhuận tốt và nhu cầu ổn định: Tập trung vào các mặt hàng thiết yếu, sản phẩm chăm sóc sức khỏe, và các sản phẩm tiện lợi đang có xu hướng tăng trưởng mạnh.
• Tăng cường hoạt động Trade Marketing tại điểm bán: Đầu tư vào việc trưng bày sản phẩm, các chương trình khuyến mãi hấp dẫn và hoạt động tương tác với khách hàng để thu hút và giữ chân người tiêu dùng.
• Nghiên cứu và áp dụng các giải pháp công nghệ số: Tích hợp các công cụ quản lý đơn hàng, tồn kho, và chăm sóc khách hàng để nâng cao hiệu quả hoạt động và tạo sự khác biệt.

Chúc quý vị kinh doanh hiệu quả và thành công!