Cửa hàng tiện lợi và Gen Z: Định hình lại thị trường bán lẻ Việt Nam

Chuyện gì đang xảy ra?

Thế hệ Gen Z đang định nghĩa lại vai trò của các cửa hàng tiện lợi tại Việt Nam. Theo các báo cáo gần đây, có tới 72% người tiêu dùng ghé thăm các chuỗi bán lẻ này ít nhất một lần mỗi tuần. Tuy nhiên, động lực chính không còn là sự tiện lợi về vị trí hay giá cả, mà là trải nghiệm mà không gian đó mang lại. Đáng chú ý, 38% khách hàng dành hơn 30 phút tại cửa hàng, sử dụng không gian này để học tập, làm việc và kết nối xã hội. Gen Z, chiếm phần lớn khách hàng dưới 30 tuổi, xem các cửa hàng tiện lợi như "không gian thứ ba" bên cạnh nhà và trường học/công sở. Họ tìm kiếm không gian có máy lạnh, Wi-Fi và ổ cắm điện tiện lợi, nơi họ có thể dừng chân với chi phí hợp lý. Các chuỗi cửa hàng tiện lợi lớn như Circle K, Family Mart, GS25, 7-Eleven, Ministop đang tích cực điều chỉnh chiến lược để đáp ứng nhu cầu này, tập trung vào sự đa dạng sản phẩm, không gian thoải mái và dịch vụ chuyên nghiệp.

Vì sao điều này quan trọng?

Sự thay đổi trong hành vi của Gen Z đặt ra những thách thức và cơ hội lớn cho thị trường FMCG và bán lẻ. Các nhà bán lẻ không chỉ cạnh tranh về sản phẩm và giá cả mà còn phải tạo ra những trải nghiệm độc đáo để thu hút và giữ chân nhóm khách hàng trẻ tuổi này. Đối với các nhà phân phối và điểm bán lẻ truyền thống (kênh GT), sự bùng nổ của cửa hàng tiện lợi và thương mại điện tử đang thu hẹp dần thị phần. Gen Z có xu hướng ưu tiên các kênh hiện đại như siêu thị mini, cửa hàng tiện lợi và sàn thương mại điện tử nhờ sự tiện lợi, đa dạng phương thức thanh toán và tính minh bạch về nguồn gốc sản phẩm. Điều này đòi hỏi các kênh GT phải có những chiến lược thích ứng để không bị bỏ lại phía sau.

Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Các chuỗi cửa hàng tiện lợi như Circle K, Family Mart, GS25, 7-Eleven đang mở rộng nhanh chóng, đặc biệt là ở các thành phố lớn, nhằm chiếm lĩnh thị phần từ kênh GT truyền thống. Trong khi đó, báo cáo thị trường cho thấy kênh hiện đại và thương mại điện tử đang bùng nổ, khiến thị phần của kênh truyền thống (chợ, tạp hóa) tiếp tục thu hẹp. Các thương hiệu nhỏ hoặc các nhà phân phối truyền thống có thể gặp khó khăn trong việc cạnh tranh với quy mô và chiến lược marketing bài bản của các chuỗi lớn. Tuy nhiên, đây cũng là cơ hội để các nhà phân phối và điểm bán lẻ truyền thống nhìn nhận lại mô hình kinh doanh, tìm kiếm những ngách thị trường hoặc sản phẩm độc đáo mà các chuỗi lớn chưa khai thác hết.

LYHU góc nhìn thực chiến

Trước xu hướng này, các nhà phân phối và điểm bán lẻ cần có những điều chỉnh chiến lược kịp thời. Các cửa hàng tiện lợi đang tập trung vào việc tạo ra trải nghiệm, không chỉ bán hàng. Do đó, các điểm bán lẻ truyền thống có thể xem xét:

• Tối ưu hóa không gian: Tạo ra khu vực ngồi, học tập hoặc thư giãn nhỏ, trang bị Wi-Fi và ổ cắm điện.
• Đa dạng hóa sản phẩm: Bên cạnh các mặt hàng thiết yếu, cân nhắc bổ sung các sản phẩm ăn liền, đồ uống mới lạ, hoặc các mặt hàng theo trend giới trẻ.
• Chú trọng dịch vụ khách hàng: Đào tạo nhân viên thân thiện, nhiệt tình, có khả năng tư vấn và tạo cảm giác gần gũi.
• Ứng dụng công nghệ: Xem xét các giải pháp thanh toán không tiền mặt, chương trình khách hàng thân thiết qua ứng dụng di động.

Đối với các nhà phân phối, việc nắm bắt xu hướng tiêu dùng của Gen Z là cực kỳ quan trọng. Cần nghiên cứu và đề xuất các danh mục sản phẩm phù hợp với thị hiếu của nhóm khách hàng này, đồng thời hỗ trợ các điểm bán lẻ trong việc trưng bày và quảng bá sản phẩm hiệu quả. Các thương hiệu nhỏ có thể tận dụng sự linh hoạt của mình để nhanh chóng cho ra mắt các sản phẩm sáng tạo, độc đáo, phù hợp với xu hướng tiêu dùng của Gen Z, và tìm kiếm các kênh phân phối phù hợp như cửa hàng tiện lợi hoặc các sàn thương mại điện tử.

Gợi ý hành động

1. Ưu tiên nhóm hàng tiện lợi, "ăn liền" và đồ uống theo xu hướng: Bổ sung các sản phẩm đáp ứng nhu cầu ăn uống nhanh gọn, các loại nước giải khát, trà sữa, cà phê mang đi đang được giới trẻ ưa chuộng.

2. Cải thiện không gian trải nghiệm: Dù nhỏ, hãy cố gắng tạo một góc "chill" với Wi-Fi, ổ cắm, và không gian thoáng đãng để thu hút Gen Z đến trải nghiệm và lưu trú lâu hơn.

3. Tăng cường tương tác số: Xây dựng kênh tương tác trên mạng xã hội, chạy các chương trình khuyến mãi online, hoặc hợp tác với các KOLs/influencers giới trẻ để tiếp cận khách hàng tiềm năng.