Bức tranh toàn cảnh mô hình nhượng quyền và chuỗi bán lẻ tại Việt Nam năm 2026: Cơ hội và Thách thức

Chuyên gia phân tích thị trường B2B FMCG - LYHU

Chào các nhà phân phối, chủ tạp hóa, chủ siêu thị mini và các điểm bán lẻ truyền thống thân mến!

Thị trường bán lẻ Việt Nam đang chứng kiến những chuyển động mạnh mẽ, đặc biệt là sự bứt phá của các chuỗi bán lẻ hiện đại và sự thay đổi trong mô hình nhượng quyền. Trong bối cảnh này, việc nắm bắt xu hướng và có những chiến lược phù hợp là yếu tố then chốt để tồn tại và phát triển.

1. Chuyện gì đang xảy ra?

Năm 2026 chứng kiến sự tăng tốc ấn tượng của các chuỗi bán lẻ lớn tại Việt Nam. Bách Hóa Xanh đã cán mốc 1.000 cửa hàng mở mới chỉ trong 8 tháng đầu năm, với tốc độ mở mới trung bình gần 7 cửa hàng mỗi ngày trong tháng 8. Điều này cho thấy chiến lược mở rộng quy mô và đẩy mạnh hiện diện tại các khu vực tiềm năng, đặc biệt là miền Bắc và miền Trung, đang mang lại hiệu quả tích cực. Doanh thu của Bách Hóa Xanh trong 7 tháng đầu năm tăng hơn 28% so với cùng kỳ, chủ yếu đến từ thực phẩm tươi sống và FMCG. Hơn 800 cửa hàng mở mới đã ghi nhận lợi nhuận hoạt động dương ở cấp độ cửa hàng.

Song song đó, WinMart/WinMart+ của Masan cũng đang đẩy mạnh kế hoạch mở rộng, với mục tiêu 1.000-1.500 cửa hàng mới trong năm 2026, hướng tới mạng lưới 10.000 điểm bán trong 5 năm tới. Tăng trưởng doanh thu của chuỗi này cũng rất khả quan, đặc biệt là mô hình WinMart+ ở khu vực nông thôn, phản ánh xu hướng dịch chuyển tiêu dùng ra khỏi các đô thị lớn.

Ngoài ra, các thương hiệu bán lẻ quốc tế như Circle K hay các mô hình cửa hàng tiện lợi mới từ Masan Group cũng đang cho thấy sự quan tâm đặc biệt đến thị trường Việt Nam, với mục tiêu phục vụ tệp khách hàng trẻ và hoạt động 24/7.

2. Vì sao điều này quan trọng?

Sự bành trướng của các chuỗi bán lẻ hiện đại và sự phát triển của mô hình nhượng quyền mang lại những tác động sâu sắc đến toàn bộ hệ sinh thái bán lẻ FMCG. Đối với người tiêu dùng, điều này đồng nghĩa với việc tiếp cận sản phẩm đa dạng hơn, chất lượng đảm bảo và trải nghiệm mua sắm tiện lợi, minh bạch hơn.

Đối với các nhà phân phối và điểm bán lẻ truyền thống (GT), sự cạnh tranh ngày càng gay gắt hơn. Các chuỗi lớn với quy mô và tiềm lực tài chính mạnh mẽ có khả năng chiếm lĩnh thị phần, tạo áp lực lên các cửa hàng nhỏ lẻ. Tuy nhiên, đây cũng là cơ hội để các nhà bán lẻ nhỏ lẻ xem xét việc tham gia vào các mô hình nhượng quyền hoặc hợp tác để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Thị trường nhượng quyền đang sôi động với nhiều lĩnh vực hấp dẫn như F&B, bán lẻ, thời trang, sức khỏe. Các mô hình nhượng quyền tinh gọn (micro-franchise) với chi phí đầu tư thấp đang thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư mới, đặc biệt là những người muốn tìm kiếm cơ hội kinh doanh thứ hai.

3. Ảnh hưởng đến kênh GT/MT như thế nào?

Kênh Hiện đại (Modern Trade - MT) đang chứng kiến sự bứt phá mạnh mẽ. Các chuỗi như Bách Hóa Xanh và WinMart+ không chỉ mở rộng về số lượng mà còn chú trọng vào việc tối ưu hóa vận hành và trải nghiệm khách hàng. Sự đầu tư vào công nghệ, chuỗi cung ứng hiệu quả và chiến lược giá cạnh tranh giúp họ chiếm lĩnh thị phần.

Kênh Truyền thống (General Trade - GT), bao gồm các tiệm tạp hóa và siêu thị mini, vẫn chiếm ưu thế về số lượng điểm bán (khoảng 85% giá trị bán lẻ hàng tiêu dùng). Tuy nhiên, xu hướng dịch chuyển của người tiêu dùng sang kênh hiện đại là không thể phủ nhận. Các cửa hàng GT đối mặt với thách thức về nguồn hàng, giá cả cạnh tranh và khả năng đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng. Họ có thể bị ép giá từ các nhà phân phối lớn hoặc mất dần khách hàng vào tay các chuỗi bán lẻ hiện đại.

Tuy nhiên, kênh GT vẫn có những lợi thế nhất định về sự gần gũi, thói quen mua sắm của người dân địa phương và khả năng đáp ứng các nhu cầu tức thời. Việc các chuỗi lớn như Bách Hóa Xanh và WinMart+ cũng đang có xu hướng mở rộng ra khu vực nông thôn và các thành phố cấp 2, cấp 3 cho thấy tiềm năng vẫn còn ở các thị trường ngách mà kênh MT chưa phủ sóng hết.

4. LYHU góc nhìn thực chiến

Đối với các điểm bán lẻ truyền thống (GT), thay vì đối đầu trực diện, hãy tìm cách thích nghi và tận dụng lợi thế riêng. Có thể xem xét việc tham gia vào các chương trình hợp tác phân phối của LYHU để có nguồn hàng ổn định, giá tốt. Đồng thời, tập trung vào việc xây dựng mối quan hệ thân thiết với khách hàng, cung cấp dịch vụ cá nhân hóa và đa dạng hóa các mặt hàng thiết yếu, đặc sản địa phương mà các chuỗi lớn có thể chưa tập trung mạnh.

Các nhà phân phối cần chủ động làm việc với LYHU để có những chính sách hỗ trợ tốt nhất cho các điểm bán lẻ GT. Việc xây dựng các chương trình khuyến mãi, hỗ trợ trưng bày, đào tạo kiến thức sản phẩm sẽ giúp các điểm bán GT nâng cao năng lực cạnh tranh. Đồng thời, cân nhắc mở rộng danh mục sản phẩm, đặc biệt là các mặt hàng có biên lợi nhuận tốt và nhu cầu ổn định.

Đối với các thương hiệu nhỏ, mô hình nhượng quyền có thể là một con đường để mở rộng nhanh chóng mạng lưới phân phối. Tuy nhiên, cần nghiên cứu kỹ lưỡng về đối tác nhượng quyền, mô hình tài chính và khả năng hỗ trợ của họ. Ngoài ra, các thương hiệu nhỏ có thể tìm kiếm cơ hội hợp tác với các nền tảng phân phối như LYHU để tiếp cận một lượng lớn điểm bán lẻ GT một cách hiệu quả.

5. Gợi ý hành động

Đối với Nhà bán lẻ/Điểm bán lẻ GT:

• Tối ưu hóa danh mục hàng hóa: Ưu tiên các nhóm hàng FMCG thiết yếu có vòng quay nhanh như mì gói, dầu ăn, nước mắm, sữa, bánh kẹo, đồ dùng cá nhân. Đồng thời, nghiên cứu bổ sung các mặt hàng đặc sản địa phương hoặc các sản phẩm "hot" đang được giới trẻ ưa chuộng để thu hút thêm khách hàng.
• Nâng cao trải nghiệm khách hàng: Sắp xếp hàng hóa gọn gàng, khoa học, dễ tìm kiếm. Chú trọng thái độ phục vụ thân thiện, nhiệt tình. Cân nhắc áp dụng các chương trình tích điểm hoặc ưu đãi nhỏ cho khách hàng thân thiết.

Đối với Nhà phân phối:

• Xây dựng mối quan hệ đối tác vững chắc: Hỗ trợ các điểm bán lẻ GT bằng các chương trình khuyến mãi, chiết khấu hấp dẫn, chính sách đổi trả linh hoạt. Cung cấp thông tin về sản phẩm mới, xu hướng thị trường để họ có thể định hướng kinh doanh hiệu quả.
• Đa dạng hóa kênh phân phối: Bên cạnh kênh GT truyền thống, tìm hiểu và khai thác các kênh bán hàng online hoặc hợp tác với các nền tảng như LYHU để mở rộng phạm vi tiếp cận.

Thị trường bán lẻ luôn vận động và thay đổi. Bằng sự nhạy bén, linh hoạt và chiến lược phù hợp, chúng ta hoàn toàn có thể nắm bắt cơ hội và vượt qua thách thức.